Bảo tồn di sản “có tâm” như người Ý (Phần 1)

Ngũ Cung Music 19-02-2019, 17:44 PM Âm nhạc Quốc tế 53

Nếu có dịp ghé thăm thành phố Cremona thuộc vùng Lombardi, phía Bắc nước Ý vào thời gian qua, các du khách sẽ cảm thấy đôi chút ngỡ ngàng bởi sự yên lặng đến mức bất thường của thành phố. Thế nhưng khi biết được lý do, chắc hẳn ai cũng đều phải cảm thấy kinh ngạc và thán phục trước tinh thần của người Ý đối với việc bảo vệ di sản văn hóa của vùng đất nơi mình sinh ra.

Cremona – cái nôi khai sinh những báu vật của âm nhạc cổ điển

Trước tiên, chúng ta hãy tìm hiểu một chút về truyền thống âm nhạc, niềm tự hào thành phố này trong suốt hàng trăm năm qua. Cremona chính là quê hương của những nghệ nhân làm đàn nổi tiếng trên thế giới, trong đó có Antonio Stradivari – một trong những bậc thầy chuyên chế tác các nhạc cụ bộ dây như violin, cello, guitar và đàn hạc. Stradivari đã cho ra đời khoảng trên 1.100 nhạc cụ, và 650 nhạc cụ trong số này vẫn còn được lưu giữ cho tới ngày nay.  Những nhạc cụ do Stradivari làm ra được gọi bằng cái tên Stradivarius, hiện nay được coi là những báu vật với chất lượng âm thanh tuyệt vời và là niềm ước ao của nhiều nghệ sĩ cũng như nhà sưu tầm trên toàn thế giới. Một số nhạc cụ của Stradivari  và Giuseppe Guarneri del Gesù – một nghệ nhân nổi tiếng khác - cũng đang được trưng bày tại thành Bảo tàng Violin (Museo del Violino) của thành phố.

Những cây đàn được chế tác bởi  Amati và Guarneri del Gesù tại Bảo tàng Violin thành phố Cremona

Âm thanh vô giá với nguy cơ sớm chìm vào dĩ vãng

Stradivarius được coi là chuẩn mực cao nhất của nhạc cụ bộ dây. Theo Fausto Cacciatori, giám tuyển bảo tàng, mỗi cây đàn Stradivarius hàng trăm năm tuổi này đều sở hữu âm thanh vô cùng đặc trưng và cái “thần” riêng mà không nhạc cụ nào có thể sao chép hay tái hiện lại được. Tuy nhiên đứng trước tác động của thời gian, tiếng đàn cũng sẽ bị biến đổi như là một điều tất yếu, và ngay cả chính cây đàn cũng không còn duy trì được điều kiện tốt nữa bất chấp các nỗ lực bảo tồn và khôi phục. Những người yêu mến Stradivarius lo ngại rằng chỉ trong vài chục năm nữa thôi, thanh âm ngọt ngào từ những cây đàn quý giá này có thể sẽ không bao giờ được cất lên nữa.

Những nỗ lực gìn giữ thanh âm đích thực từ những cây đàn vô giá này đã được tiến hành. Nhiều năm trước, một nhóm kỹ sư âm thanh đã nảy ra ý tưởng thực hiện một “Thư viện âm thanh Stradivarius” để các thế hệ sau có thể tiếp tục được thưởng thức những tiếng đàn tuyệt đỉnh này, hay thậm chí có thể thu âm và biểu diễn cùng với âm thanh đàn Stradivarius – lúc đó đã được quản lý bởi phần mềm – ngay cả khi các nhạc cụ này không còn chơi được nữa.

Công cuộc chuẩn bị cho dự án này tốn không ít thời gian và công sức của những người tham gia.  Thomas Koritke, trưởng dự án và là kỹ sư âm thanh đến từ Hamburg - Đức, cho biết ông đã phải thuyết phục bảo tàng thành phố trong hàng năm trời để được phép sử dụng những nhạc cụ đã 500 năm tuổi này. Ban dự án cũng phải tìm kiếm những nhạc công và nghệ nhân hàng đầu với hiểu biết tường tận về đàn Stradivarius. Âm thanh trong phòng hòa nhạc và cả âm thanh của từng nhạc cụ cũng phải được nghiên cứu kỹ càng.

Trong suốt quá trình thu âm, các nhạc công sẽ phải chơi hàng trăm thang âm và hợp âm trên hai cây violin, một cây viola và 1 cây cello bằng nhiều kỹ thuật khác nhau với sự trau chuốt và tỉ mỉ tuyệt đối. 32 micro siêu nhạy được bố trí trong phòng hòa nhạc của bảo tàng để đảm bảo mọi âm thanh tinh túy đều được ghi lại một cách chính xác nhất.  Dự kiến riêng quá trình thu âm này sẽ kéo dài hơn một tháng. Đây là một thách thức cả về thể chất lẫn tinh thần cho những người thực hiện.

Một nhạc công trong quá trình thu âm cho dự án Thư viện âm thanh Stradivarius tại Bảo tàng Violin thành phố Cremona

Thế nhưng để gìn giữ những tiếng đàn của các nhạc cụ vô giá này, nhóm dự án đều không hề ngần ngại. Tất cả đều hướng đến một sứ mệnh cao cả: giúp những tinh hoa của các nhạc cụ hàng đầu trên thế giới trở nên bất tử. Thị trưởng thành phố Cremona, Gianluca Galimberti, cho biết: “Cremona là nơi đầu tiên bảo tồn cả nhạc cụ và âm thanh của chúng. Đây thực sự là một dự án phi thường với tầm nhìn sâu rộng về tương lai.”

098-186-6699 Hỗ Trợ Kỹ Thuật 24/24
Loading image Loading